Thận hư

 Âm Hư Sinh Nội Nhiệt, Dương Hư Sinh Ngoại Hàn - Bà Con Đã Biết Cách Dưỡng Thận Đúng Phép Yhct?

Hôm nay ngồi phòng khám, lão gặp một bác trai cứ nằng nặc đòi lão kê cho vài thang th.uốc "bổ thận tráng dương" vì thấy người mệt mỏi, đau lưng. Lão bắt mạch xong mới giật mình, bác này là Thận Âm Hư (người nóng, thiếu nước), mà lại cứ đòi uống thuốc nóng bổ dương vào thì có khác nào "đổ thêm dầu vào lửa", bệnh không những không đỡ mà còn bốc hỏa, hại người thêm.

Thú thật với bà con, cái chuyện "Thận yếu, Thận hư" ai cũng nghe, nhưng Hư cái gì? thì 9 người 10 ý chưa rõ. Trong yhct, chỉ sai một chữ thôi là cách chữa đi một nẻo rồi. Cái thận nó như gốc rễ của cây đời người, gốc có vững thì cây mới xanh, mà muốn vững thì phải hiểu cho đúng.

Hôm nay lão mạo muội viết bài này, giải thích cặn kẽ 3 cái thể "Thận hư" thường gặp nhất theo ngôn ngữ nhà nông cho bà con dễ hiểu, để mình biết đường mà ăn uống, tẩm bổ nhé.

1. THẬN ÂM HƯ – Ví như cái nồi nước đang sôi mà cạn nước

Trong Đông y có câu "Âm hư sinh nội nhiệt". "Âm" ở đây bà con cứ hiểu nôm na là phần nước, phần huyết, phần làm mát cơ thể.

Dấu hiệu nhận biết: Người lúc nào cũng cảm thấy nóng hầm hập, bứt rứt, nhất là về chiều. Lòng bàn tay, bàn chân nóng ran. Miệng khô, họng khát, ngủ không ngon giấc, hay đổ mồ hôi trộm. Đau lưng nhưng là kiểu đau âm ỉ, mỏi mệt.

Nguyên nhân: Thường do bà con thức khuya nhiều quá, làm việc trí óc căng thẳng, hoặc tuổi cao phần "tân dịch" nó khô cạn dần.

Lão khuyên: Cái này là thiếu nước làm mát, thì mình phải "Tư âm bổ thận".

Bà con nên ăn đồ mát, màu đen (màu của tạng thận) như: Đậu đen, vừng đen, kỷ tử, rau mồng tơi, hạt sen...

Tuyệt đối tránh đồ cay nóng, đồ uống có cồn kẻo đốt hết phần âm dịch còn lại.

2. THẬN DƯƠNG HƯ – Ví như lò lửa bị tàn tro, nguội lạnh

Ngược lại với ở trên, "Dương hư sinh ngoại hàn". "Dương" là lửa, là năng lượng, là hơi ấm. Thận dương hư là cái lò lửa Mệnh Môn trong người nó yếu đi, không sưởi ấm được cơ thể.

Dấu hiệu nhận biết: Sợ gió, sợ lạnh, tay chân lúc nào cũng lạnh ngắt. Đau lưng mỏi gối nhưng kèm theo cảm giác lạnh buốt vùng thắt lưng. Đi tiểu đêm nhiều lần, nước tiểu trong dài. Nam giới thì hay gặp cảnh "trên bảo dưới không nghe", nữ giới thì lạnh tucung.

Nguyên nhân: Do ăn nhiều đồ lạnh, dầm mưa dầm sương, hoặc do tuổi già sức yếu mà dương khí suy giảm.

Lão khuyên: Lò lạnh thì phải tiếp củi, nhóm lửa. Phải "Ôn bổ thận dương".

Bà con ưu tiên ăn đồ ấm nóng: Thịt dê, tôm, gia vị cay ấm như gừng, quế, tiêu, hồi...

Quan trọng nhất là phải giữ ấm vùng thắt lưng (Phủ của thận) và bàn chân.

3. THẬN TINH HƯ – Ví như cái cây đã cạn sạch nhựa sống

Đây là cái gốc rễ sâu xa nhất. "Tinh" là tinh hoa, là nguyên liệu cốt lõi để sinh ra cả Âm và Dương. Tinh mà hư thì coi như cái kho dự trữ cạn kiệt.

Dấu hiệu nhận biết: Nó thể hiện sự lão hóa rõ rệt. Tóc bạc sớm, rụng nhiều, răng lung lay. Tai ù, mắt mờ, trí nhớ giảm sút. Xương cốt yếu ớt, đi đứng không vững. Ở trẻ em thì chậm lớn, chậm đi.

Nguyên nhân: Do lao lực quá độ (làm việc hoặc chuyện phòng the), hoặc do bẩm sinh tiên thiên bất túc.

Lão khuyên: Cái này cần sự kiên trì, phải "Ích tinh điền tủy" (Bồi đắp tinh tủy).

Bà con nên dùng các món bổ tinh huyết như: Hà thủ ô, nhung hươu (lộc nhung), cá chép, hàu biển, trai, hến...

Phải ngủ đủ giấc, giữ tinh thần thư thái, tập hít thở sâu để nạp khí vào thận.

Bà con nào đọc xong mà thấy mình có triệu chứng "lấp lửng", không biết thuộc nhóm nào, hay là bị pha trộn giữa các thể (Âm dương lưỡng hư), thì cứ để lại bình luận mô tả kỹ cái triệu chứng, lão sẽ xem và tư vấn cách ăn uống, dùng thuốc cho phù hợp.

Lão Tuấn - Trung Tâm Thuốc Dân Tộc